Darsning texnologik xaritasi
| Mavzu: | Yassi ko`zgu mavzusini mustahkamlash yuzasidan masalalar yechish. |
| Dars maqsadlari va vazifalari: | Darsning ta’limiy maqsadi: O`quvchilarning yassi ko`zgu xususiyatlari va xossalari haqidagi bilimlarini mustahkamlash va mavzu yuzasidan masalalar yechishni o`rganish. Darsning tarbiyaviy maqsadi: O`quvchilarning yassi ko`zgu haqidagi bilimini mustahkamlash, masalaning shartini tushinaolish, masalalarni to`g`ri tahlil qilib yechish Darsning rivojlantiruvchi maqsadi: O`quvchilar da yassi ko`zgu haqidagi tasavvurlarini rivojlantirish. Amaliy ko`nikmalarini shakllantirish. Vazifalar: -o`quvchilarda mavzuga nisbatan qiziqish uyg`otish, bilimlarini kengaytirishga erishish. -mavzuga oid berilgan savollarni o`zlashtirish va puxta bilishga undash. |
| O`quv jarayonining mazmuni | Yassi ko`zgu mavzusi yuzasidan berilgan masalalar yordamida mavzuni mustahkamlash, masalalar ishlash orqali yassi ko`zgu hususiyatlarini bilib olish |
| O`quv jarayonini amalga oshirish texnologiyasi | Metod: Suhbat, “BBB”, “Klaster”, “Blits so`rov” Darsning jihozi: metodik qo`llanma, test savollari, ro`znoma, oynoma. Darsning turi: Noan’anaviy. Shakl: Kichik guruhlar va individual tartibda ishlash. Naorat: Og`zaki savol-javob Baholash: 5 balli tizim asosida |
| Kutiladigan natijalar | O`qituvchi: Mavzuni barcha o`quvchilar tomonidan o`zlashtirishga erishadi. O`quvchilarda mavzuga nisbatan qiziqish uyg`oradi. Bu darsda barcha o`quvchilar baholanadi. O`quvchilar tomonidan mavzuni mustaqil o`rganish va uni tahlil qilish og`zaki shaklada ifoda etishga o`rgatadi. Bahs munozarada asar tahlilini amalga oshira oladi, og`zaki nutqi va bilim rivojlanadi. |
Darsning blok sxemasi
| № | Darsning bosqichlari | Vaqti |
| 1. | Darsning tashkiliy qismi | 5 daqiqa |
| 2. | O`quvchilarni faollashtirish | 6 daqiqa |
| 3. | O`tgan mavzuni mustahkamlash. | 15 daqiqa |
| 4. | Mustahkamlash | 12 daqiqa |
| 5. | Darsni yakunlash | 5 daqiqa |
| 6. | Uyga vazifa | 2 daqiqa |
1. Tashkiliy qism
Sinf xonasiga kirib o`quvchilar bilan suhbatlashadi, davomatni aniqlanadi. Tozalik tekshiriladi. O`quvchilar diqqati jamlanadi.
Sinf o`quvchilari guruhlarga bo`linadilar va nomlandilar
I guruh “Yosh mexaniklar”
II guruh “Yosh fiziklar”
II guruh “Yosh amalyotchilar”
Guruhlar nomlari fanimiz yuzasidan kelib chiqib nomladik. Bugungi darsimizni bellashuv tarzida tashkil etamiz.
Dars davomida o`quvchilarning xatti – harakatlari, savollarga bergan javoblari rag`bat ballari bilan baholab boriladi.
II O`tigan mavzuni so`rash.
O`qituvchi: Biz sizlar bilan o`tgan darsimizda Yassi ko`zgu mavzusi bilan tanishgan edik.
Ko`zgu o`zi nima ekan?
O`quvchi: Bir tomoni kumush bilan qoplangan shisha plastinka ko`zgu deyiladi.
I shartimizda guruhlardan yassi ko`zguga “Klaster ” usulida ta’riflab berish talab etiladi
III Bosqich. O`tgan mavzuni mustahkamlash. Ushbu bosqichda “Blits-so`rov” metodidan foydalanamiz. Ushbu usulda o`quvchilarga tarqatma materiallarda ko`rsatilgan topshiriqlar bo`yicha avval yakka tartibda mustaqil tavishda keyin guruh fikrini bilib, boshqalarning ham fikrini e`tiborga olish kabi ko`nikmalar shakillantiriladi.
O`yinimiz qo`ydagicha tartibda o`tqazamiz. 1. Har bir bosqichga mo`ljallangan vazifalarni bajarishga aniq vaqt ajratiladi o`quvchilar esa shu vaqtda ajratillag vaqtdan unumli foydalanishi talab etiladi.
2. O`qituvchi hamma o`quvchilarga alohida-alohida tarqatma material tarqatadi. 3. O`qituvchi tarqatma material mazmunini va bajariladigan vazifani tushuntiradi. 4.Tarqatma materialda berilgan vazifa dastlab yakka tartibda bajariladi.
5.Guruh a’zolari birlashadilar.
6.Guruhlar ishlarini tugatgach, o`qituvchi tomonidan to`g`ri javob aytiladi
7.O`quvchilar to`g`ri javobdan o`zlari belgilagan sonlarni ayirib, yakka xato qatoriga yozadilar.
8. Huddi shunday tartibda to`g`ri javobdan guruh tomonidan qo`yilgan bahoni ayirib, guruh xatosi qatoriga yozadilar.
9.O`qituvchi yakka va guruh xatoliklarining umumiy soni bo`yicha tushuncha beradi va ularning har birini alohida – alohida sharhylab beradi.
10. O`qituvchi mashg`ulotni yakunlab, tinglovchilarning bilimini mezonlar asosida baholaydi.
“Blits – so`rov”: Yassi ko`zgu
| Guruh bahosi | Guruh bahosi | to`g`ri javob | Yakka baho | Yakka baho | Yassi ko`zgu |
| | | | | | Sferik ko`zgular |
| | | | | | fokus masofa |
| | | | | | mavhum fokus |
| | | | | | Agar buyum 2F masofaga qo`yilsa |
| | | | | | Qavariq ko`zgular qayerlarda qo`llaniladi? |
1-2 to`g`ri javob – “qoniqarli”
3-4 ta to`g`ri javob – “yaxshi”
5-6 ta tog`ri javob “a’lo”
3. Yangi mavzu bayoni
O`qituvchi: Bugun sizlar bilan o`tilgan yassi ko`zgu mavzusiga doir masalalarni ishlashni o`rganamiz darsligimizda quyidagicha masala berilgan. Odam ko`zguga 1 m/s tezlik bilan yaqinlashmoqda. Uning tasviri ko`zguga qanday tezlik bilan yaqinlashadi?
Berilgan:
Topish kerak
v2=?
Formulasi va yechilishi
Odam ko`zguga qancha yaqinlashsa, tasvir ham shuncha yaqinlashadi.
Demak, v1=v2
Javob:
1. Buyum botiq ko`zgudan 2F masofada joylashgan hol uchun tasvir yasang. Bu topshiriqani guruhlar o`zaro mustaqil bajarishadi. Natijalar solishtiriladi va tahlil qilinadi.
2.Buyum botiq ko`zgudan 250 sm masofada turibdi. Ko`zguning fokus masofasi 245 sm. Ko`zgudan fokusgacha bo`lgan masofani toping.
Bu masalaning qisqa shartini 1-guruh tuzadi 2- guruh esa unga javob topadi 3-guruhdan esa javobni tekshirib tahlil qilishini so`raymiz.
3. Yassi ko`zgu α burchak ostida tushmoqda . Agar ko`zguni βburchakka bursak, qaytgan nur qanday burchakka buriladi?
Bu toshiriq o`qituvchi tomonidan sinf yozuv taxtasida chizib tushuntiriladi.
4.Ikkita yassi ko`zgu parallel qo`yilgan. Ular orasiga buyum qo`yilsa ko`zgularda nechta tasvir hosil bo`ladi.
Bu topshiriq guruhlar o`rtasida muhokamaga qo`yilib isbot qilinadi.
V.Yangi mavzuni mustahkamlash.
1. Yangi mavzuni mustahkamlash uchun tarqatma materiallar yordamida topshiriqlar berilib, savol- javob o`tkaziladi
Sferik ko`zguda tasvir yasash. Chizmalar asosida tushuntiring.
Ko`zgular haqida ma’lumot bering.
Agar ko`zgu α burchakka burulsa, ko`zbudan qaytgan nur qanday burchakka buruladi
A)α; B) 2α; C) α/2; D) 3/2 α; E)o`zgarishsiz qoladi
Buyum qavariq linzadan 2 F masofadan uzoqqa joylashsa, hosil bo`ladigan tasvir qanday bo`ladi?
Fokus masofasini topish formulasini yozib tushuntiring.
Yangi mavzuni mustahkamlashda BBB texnologiyasidan foydalanamiz
| BILAMAN | BILISHNI XOHLAYMAN | BILIB OLDIM |
| Yassi ko`zguda o`ng tomon bilan chap tomon o`rni almashinib ko`rinadi Odam ko`zguga qanchalik yaqinlashsa tasvir ham shunchalik yaqinlashadi. | Botiq ko`zguda kattalashgan tasvirni olish uchun buyumni qayerda joylashtirish kerak Odam yuzini ko`rishi uchun diametiri 5 sm bo`lgan qavariq ko`zguni qancha uzoqlikda tutushi kerak | Ikkita yassi ko`zguni parallel qo`yib, ular orasiga buyum qo`yilsa ko`zgularda 2 ta tasvir ko`rinadi Nurning ko`zguga tushish burchagi va sinish burchaklarini aniqlashni. |
VI Dars yakuni.
O`quvchilar baholanadi. Baholar izohlanadi. Faol o`quvchilar e’tirof etiladi
VII. Uyga vazifa: O`tilgan mavzuni takrorlash.