Тармақталған алгоритмдерді программалау

Лабораториялық жұмыс №8

Тақырыбы: Тармақталған алгоритмдерді программалау

Мақсаты: Тармақты алгоритмдердің орындалу ретін блок-схема түрінді сипаттау, шартқа берілген есептердің программалау жолдары, тармақталған алгоритмге берілген есептің программалау қатарын көрсету, If then еlse шарттық операторын қолданып тармақталған алгоритмдерді программалауды үйрету

Теориялық мәлімет: Белгiлi бiр шартты тексеру нәтижесiне байланысты екi түрлi iс-әрекеттiң бiреуi ғана орындалатын жағдайда шарттық оператор қолданылады. Шарттық оператордың жазылу форматы:

Толық түрi: If then

еlse ;

Ең алдымен шарттағы логикалық өрнектiң нәтижесi анықталады. Егер нәтиже ақиқат болса орындалады, ал нәтиже жалған болса орындалады.

Қысқаша түрi: Шарттық операторда шарт орындалмаған жағдайда еш нәрсе орындау қажет болмаса, else тармағын жазбауға болады:

If then ;

Тармақты алгоритмдердің орындалу реті блок-схемада анық көрінеді.

Мысал

функциясының мәнін есептейтін программа құру.

Program esep2_2;

Var {айнымалыларды сипаттау бөлімі}

x: Integer; {х – бүтін сан}

А: real; {А нәтиже – нақты сан}

BEGIN {программа басы}3

Write( 'x = '); { x санын енгізу туралы ақпаратты экранға шығару }

ReadLn (x) ; { x – ті енгіземіз}

If (x

{ егер х саны (-1)- ден кіші болса, А= функциясы орындалады}

Else A:= 3* sqrt(x+1); {әйтпесе (х-1 болса), А= функциясы орындалады }

WriteLn('A =', A:5:3); {нәтижені экранға шығарамыз}

END. {программа соңы}

+ -

Деңгейлік тапсырмалар:

1 деңгей

Берілген Х,У мәндерінің х-қа үлкенін, ал у-ке кіші мәнін бөліп беретіндей программа құру

2 деңгей

х,у (х≠у) сандары берілген. Олардың кішісін қосындының орта шамасымен, ал үлкенін – екі еселенген көбейтіндімен алмастырыңыз.

3 деңгей

Кез келген 3 бүтін сан берілген: X, Y және Z. Осы сандарды кему реті бойынша орналастыратын программа құру қажет.

Зертханалық жұмыстың орындалуы бойынша қосымша тапсырмалар:

1. Берілген Х,У мәндерінің х-қа кішісін, ал у-ке үлкен мәнін бөліп беретіндей етіп өзгертіңіз

2. х,у (х≠у) сандары берілген. Олардың кішісінің квадратын , ал үлкенін – кубын табатындай етіп алмастырыңыз

3. х,у (х=у) сандары берілген. Олардың кішісінің квадратын , ал үлкенін – кубын табатындай етіп алмастырыңыз