Тан калуу сезими

2016-жыл «Тарых жана маданият жылы»

1

• Жылуу-жылуу сүйлөсө, жылан ийнинен чыгат.
• Жылуу-жылуу сүйлөсө, жылан ийнинен чыгат.

2

• Ойноп сүйлөсөң да, ойлоп сүйлө.
• Ойноп сүйлөсөң да, ойлоп сүйлө.

3

• Суу атасы-булак, сөз атасы-кулак.
• Суу атасы-булак, сөз атасы-кулак.

4

• Сууну сиңген жерге сеп, сөздү укканга айт.
• Сууну сиңген жерге сеп, сөздү укканга айт.

5

• Билимдүү болуу гана эмес, колдоно билүү керек.
• Билимдүү болуу гана эмес, колдоно билүү керек.

6

• Көрө-көрө көсөм бол, сүйлөй-сүйлөй чечен бол.
• Көрө-көрө көсөм бол, сүйлөй-сүйлөй чечен бол.

7

• Кыймылдаган кыр ашат.
• Кыймылдаган кыр ашат.

ЭЛДИК ПЕДАГОГИКАГА НЕГИЗДЕЛГЕН

АЛТЫН ЭРЕЖЕЛЕР:

Таң калуу бул:

1. Адаттагыдан башкача жанылык таап, көрүп, сезип, ички күчтүү сезимдерди билдирүү.

2.Билип, үйрөнүү керек болгон бардык нерселерге кызыгып бир нерсе кылуу.

3.Айланабыздагы сырдуу окуялар көп экенин билип, анын кандайча ийгиликке жеткенин так изилдеп билүү.

4.Жаңылыктарга, өзгөртүүлөргө, өзгөчөлүктөргө таң калуу.

Таң калуу бул:

• Көрүп, угуп, сезип таң калыш.

• Эхе! Охо-o-o! Мына-а! Ана-а-а! Мен таптым! Урааа!

• Сүйүнчүүүү! Куттуктайм! Көрсөңөр!

• Уккула! Жакшы экен! Сонун экен!

• ВААУ. Чоң экен! Таза экен! Аябай кызыктуу экен! Зор экен! - деп айтып, сүйлөшүп таң калуу.

Окуучунун таң калышын өнүктүрүү үчүн аткарыла турган иштер:

1.Үй-бүлөдө, башталгыч класстан таң калуунун касиеттерин үйрөтүү.

2.Таң калыштын мазмунун жана маанисин түшүндүрүү.

3.Анын зарыл экенин көрсөтүү.

4.Сабак учурунда, тарбиялык сааттарда таң калуу шарттарын түзүп, уюштуруу.

Эң чыдамкай кыргыз баатыры

Эң чыдамкай кыргыз - Балбай баатыр (Балбай Эшкожо уулу, 1791-1867). Ал жоого чыгаарда кургатылган уу коргошунду чайнап, артынан канжыгадагы чалабынан жутуп алчу экен. Кийин Алматы түрмөсүнө түшүп, эң күчтүү ционист кальций уусун тамагына салып беришкенде да өлбөй койгон.

Эң узун кыргыз сөзү

Айрым пикирлер боюнча эң узун кыргызча сөз-тегирменчиникиндегилерден

сиздерби? -деген суроолуу сөз. 33 тамгадан турат.

Аты-жөндөрү да, өздөрү да окшош адамдар

Аты-жөндөрү да, өздөрү да окшош адамдар бар. Алардын бири дүйнө чемпиону, спортсмен Каныбек Осмоналиев менен илимпоз, коомдук ишмер Каныбек Осмоналиев. Дагы бир кызыгы экөөнүн тең балдарынын аты Чыңгыз.

Аалам Канзаадасы-2004

Түштүк Африканын Йоханнесбург шаарында 6–28 жаштагылардын арасында «Аалам Канзаадасы–2004» деп аталган эларалык конкурста 16 мамлекеттен келген 40 адамдын ичинен эң башкы орун–Аалам Канзадасы титулун 12 жаштагы кыргыз мырзасы Кубат Салымбековжеңип алган.

Аалам Канышасы-2004

Түштүк Африканын Йоханнесбург шаарында 6–28 жаштагылардын арасында «Аалам Канышасы–2004» деп аталган эл аралык конкурста 16 мамлекеттен келген 40 адамдын ичинен үчүнчү орунду–«Экинчи Канышаны» 11 жашар кыргыз кызы Толгонай Байзакова жеңип алган.

Чоң үй-бүлөлөр жана көп муундуу үй-бүлө

Көзү тирүүсүндө эң көп небере-чөбүрөлүү болгон Курманжан датка (1811-1.02.1907). Датканын көзү өткөн учурда (96 жашында) анын 183 тукумунун 98и (2 уулу, 2 кызы, 31 небереси, 57 чөбөрөсү, 6 чебиреси) жашап жаткан.

Чоң үй-бүлөлөр жана көп муундуу үй-бүлө

Марокконун султаны Ысмайыл Мулай

Чоң үй-бүлөлөр жана көп муундуу үй-бүлө

Марокконун султаны Ысмайыл Мулай

Дүйнөдөгү эң чоң үй-бүлө. Анын 548 уулу, 340 кызы болуп, гареминдеги аялдары ар бир 20 күндүн ичинде бирден бала төрөп турган.

Дүйнөлүк вундеркин

Дүйнөдөгү эң атактуу вундеркин дүйнөлүк композиторлордун №1 Вольфганг Амодей Моцарт. Ал 6 жашында фортепианодо ойноп, өзү концерт берген.

Дүйнөлүк вундеркин

Түркиялык вундеркин

Бедли Даком деген жаш сүрөтчү 3 жашында сүрөт тарта баштаган.

7 жашында 6000 сүрөттүн автору болуп, адистердин жогорку баасын алган.

Дүйнөлүк вундеркин Бедли Дакомдун тарткан сүрөттөрү

Акыл чабуулу

Логикалык тапшырмалар

Туулган күндү, айды жана жашты табуу

Досторуңардын ар бирине туулган числолорун, айларын жана жаштарын так, туура, таап айтууга убада бергиле. Ал үчүн аларды бул эсептөөнү аткарууга көндүргүлө. Туулган күндүн числосун (м: бешинде болсо, 5ти) 100гө көбөйтсүн, көбөйтүндүгө туулган айдын санын (м: февраль болсо, 2ни) кошсун. Алынган сумманы 2ге көбөйтүш керек, ага 8 кошулат. Сумманы 5ке көбөйтүшөт, көбөйтүндүгө 4тү кошуп, кайра 10го көбөйтүшөт. Чыккан санга жаштын санын дагы 4тү кошуу гана калат. Ушуну менен эсептөө аякталат. Ар бир досуңар эсептеп чыгарган санын жана фамилиясын кичинекей кагазга жазып, таап жаткан досуңарга узатат. Табуучу досуңар кагаздарды алып карап, ар бириңердин азыркы учурдагы жашыңарды,туулган числоңорду жана айларыңарды ошол эле кагазга төмөнкү түрдө жазып берет, М: 2.03.20 болсо,биринчи оңдон солго карай 2 цифра жаштын саны,кийинки 2 цифра туулган айдын саны,акыркы цифра болсо туулган күндүн числосу болот. Демек,бул досуңардын жашы 20да,2-мартта туулгандыгы анык.

Бул кереметтин сырын түшүнүп, досторуңарга түшүндүргүлө.

Логикалык тапшырмалар

Канча агаң жана эжең бар?

Силер досуңардын канча агасы, канча эжеси бар экендигин биле аласыңар. Бул үчүн досуңар агаларынын санына 3тү кошсун, чыккан санды 5ке көбөйтсүн. Чыккан көбөйтүндүгө 20ны кошсун, сумманы 2ге көбөйтүп, эжелеринин санын жана дагы 5ти кошсун. Бул эсептөөнүн жыйынтыгы боюнча силер досуңарда канча агасы, канча эжеси бар экендигин жеңил эле билип коёсуңар.

Силер муну кандай кылып жасай аласыңар?

Табигат сырлары жан-жаныбарларда

Көпөлөктүн скелети “экзоскелет” деп аталып, денесинин тышында жайгашат да, аны коргоочу кызмат аткарат. Ал эми мурутчалары жыт сезүү орган катары пайдаланылат.

Табигат сырлары жан-жаныбарларда

ЭХИДНА

Табигат сырлары жан-жаныбарларда

Эхидна сүрөтү Австралияда 1992-жылы чыгарылган юбилейлик 200 долларлык монетага түшүрүлгөн дүйнөдөгү бирден бир өтө күчтүү жаныбар. Ошондой эле ал Сиднейде өткөн 2000-жылкы жайкы олимпиадалык оюндун талисманы болгон.

Табигат сырлары жан-жаныбарларда

КОАЛА

Табигат сырлары жан-жаныбарларда

Жалгыз коалаларда гана адамдардыкындай бармак издери бар. Аны микроскоп менен караганда, адамдардыкынан эч айырмаланбаган.

Табигат сырлары жан-жаныбарларда

Хамелеон

Табигат сырлары жан-жаныбарларда

Хамелеондун эки көзү бири-биринен көз карандысыз кыймылдап, бир эле учурда эки башка жакты көрүүгө ыңгайланышкан. Ар бир көзүнүн көрүү аймагы 180 градус. Хамелеондун денесинин узундугу 25-35 см. Эң кызыгы, анын тилинин узундугу денесинен 1,5-2 эсе узун болот да, толук жазылып, кайра жыйрылуусу болгону 0,1 секунданы түзөт.

Табият жана андагы ачылыштар

УЙГАК

Табият жана андагы ачылыштар

Щвейцариялык инженер Жорж де Метраль кийимдериндеги жабышкан уйгакты тазалоо максатында көпкө убараланат. Акыры өзүн абдан убара кылган өсүмдүктүн түзүлүшүн карап отуруп бир ойго келет. Ошентип, Жорж ошол оюн жеңил өнөр жайда колдонмокчу болот. Натыйжада, Жорж де Метраль “ойлоп тапкан” кийимдерде жана бут кийимдерде жабыштыргыч түзүлүш өтө популярдуу болуп, кеңири колдонула баштайт.

Табият жана андагы ачылыштар

Өткөн кылымдарда жеңил өнөр жайындагы ачылыш катары бааланган, айрыкча, текстилдик өндүрүштө топчунун ордуна колдонулган кадимки сыдырма да өз багытындагы эң пайдалуу жана кеңири тараган негизги жетишкендиктердин бири болуп калды. Мындай сыдырмалар кийим кечеде гана эмес, башка тармактарда дагы кеңири колдонула баштаганына көп болду. Чындыгында, мындай “ачылыштын” да алгачкы колдонуучулары биз эмес экенбиз. Бул сыдырма менен жаап жүргөн кадимки эле үй чымыны.

Табият жана андагы ачылыштар

ИЙНЕЛИК

Табият жана андагы ачылыштар

Табият жана андагы ачылыштар

Табият жана андагы ачылыштар

Табият жана андагы ачылыштар

Табият жана андагы ачылыштар

Табият жана андагы ачылыштар

Сыйкырдуулукту жараткан окуялар

Куранда Аллах сөзү 6666 жолу айтылган.

Сыйкырдуулукту жараткан окуялар

Атактуу сүрөтчү Ван Гог акылдан адашуу оорусунан өз кулагын өзү кесип таштаган.

Сыйкырдуулукту жараткан окуялар

Орустун улуу сүрөтчүсү Илья Репиндин тарткан сүрөттөрү кырсыктуу деп аталып калган. Кимдин портретин тартса, ал тез арада каза тапкан (магия).

Сыйкырдуулукту жараткан окуялар

Азербайжан акыны, Чыгыш поэзиясынын көрүнүктүү өкүлү, перс адабиятынын классиги, даанышман жана ойчул Низами Ганджеви өмүрүндө үч ирет үйлөнгөн. Бирок ар бир жаңы эпикалык поэмасын бүткөндө, жубайлары дүйнөдөн өтүп турган.

АНКЕТА

МАГА

САБАК ЖАКТЫ.

СЕБЕБИ...

АНКЕТА

МАГА

САБАК ЖАКПАДЫ?..

СЕБЕБИ...

АНКЕТА

МЕНИ САБАК

ОЙЛОНДУРУП

КОЙДУ...

СЕБЕБИ...

Көңүл бурганыңыздар үчүн чоң рахмат!