Салауатты ?мiр салты

Салауатты ?мiр салты

Ма?саты: о?ушыны ?з денсаулы?ына жауапкершілікпен ?арау?а т?рбиелеу.

Білімділік міндеті: к?н т?ртібін са?тау?а, ?зін ?адірлеп, ?з денсаулы?ын бас?ара білуге ?йрету;

Дамытушылы? міндеті: есте са?тау ?абілетін ж?не шы?армашылы? белсенділігін арттыру;

Т?рбиелік міндеті: ?з денсаулы?ын са?тауды?, денені жатты?тыру мен ?оз?алыс белсенділігіні? ма?ыздылы?ын т?сіндіріп, оны к?нделікті ?мірде, практикада ?олдана білуін ?алыптастыру.

Елiмiздi? президентi Н.?.Назарбаев халы??а арнал?ан “?аза?стан - 2030” жолдауында бiздi Отан игiлiгi ?шiн ?з денсаулы?ымызды са?тау?а ша?ырады. Ол ?шiн спортты серiк етiп, гигиена мен к?н т?ртiбi ережелерiн орындау ?ажет.

К?н т?ртiбi дегенiмiз не ж?не оны? адам ?шiн ма?ыздылы?ы ?андай? Б?гiн, адам ?о?амны? жедел техникалы? даму кезе?iнде, ?мiр ?ар?ыны адам организмiне, оны? ж?йке ж?йесiне ?лкен талаптар ?ояды. Сонды?тан д?рыс ??рыл?ан к?н т?ртiбi тек организмдi к?шейтiп ?оймай, сонымен ?атар ерiктiлiктi т?рбиелейдi, ?мiр тонусын ?лкейтедi, е?бекке ?абiлеттiлiгiн к?шейтедi.

К?н т?ртiбi мынадай элементтерден ??ралады:

1. Д?рыс ?йымдастырыл?ан ?й?ы ж?не ояну т?ртiбi
2. Та?ерте?гi жатты?у ж?не суда?ы процедуралар
3. Ж?йелi т?рде тама?тану
4. К?нделiктi серуендеу
5. Физикалы? жатты?улар, ж?гiру, шыны?у процедураларына арнайы б?лiнген уа?ыт
6. Демалу ж?не ж?мыс к?ндерiнде тыны?уды? д?рыс орындалу.

Сонда ?ана адам баласы денi сау, сергек болып ж?редi. Сергектiк ол д?рыс ?й?ыдан бастау алады. Д?рыс ?й?ы 1-4 сынып балаларына – 10-10,5 са?ат. Ал ересек балалар ?шiн – 8-9 са?ат.

А?заны шыны?тыру – адам денсаулы?ын к?шейтудi? е? негiзгi жолы.  Шыны??ан адам аз ауырады, т?бетi жа?сы, ?й?ысы д?рыс, дене бiтiмi сымбатты ?йлесiмдi болады.

?алыпты тiршiлiк етiп, толы??анды ?мiр с?руiмiз ?шiн бiз д?рыс тама?тана бiлуiмiз ?ажет. Д?рыс тама?тану дегенiмiз а?замыз?а ?ажеттi ?оректiк заттарды ?тымды ?абылдау. Д?рыс

тама?тану денсаулы?ымызды? кепiлi. Азы? ??рамында?ы органикалы? зат – витаминдердi? денсаулы?ымыз ?шiн ма?ызы ?те зор. Олар а?заны? тiршiлiгi ?шiн ма?ызды биохимиялы? реакцияларды ?амтамассыз етедi, зат алмасуды ж?йелейдi.

А?ыл-ой ?ызыметiнi? негiзгi ?оректену к?зi - глюкоза, оны адам а?засы к?мiрсу?а бай нан ?нiмдерiнен, ж?герi ?лпегi сия?ты та?амдардан алады. К?ш- ?уатты ?немi толы?тыру ?шiн д?ст?рлi тама?танумен ?атар ?осымша аздап тама?тануды? арты?ы жо?. Мысалы бала ?й тапсырмасын орындап жат?анда шамалы уа?ыт?а ?зiлiс жасап, йогурт, с?ттен жа?а дайындал?ан коктейль, сыр мен iрiмшiктен жасал?ан бутербродпен тама?тан?ан д?рыс. Ал т?ттi то?аш, вафли, конфет, шоколад уа?ытша ?ана к?ш-?уат бередi де, шамалы уа?ыттан кейiн бала шарша?анын ?айта сезедi. С?бiз, капуста к?нделiктi баланы? та?ам м?зiрiнде бол?аны д?рыс. ??лпынай, лимон, банан, ??рма ??рамында?ы витаминдер мен микроэлементтер миды? ?ызметiн арттырады. Мысалы, лимон а?паратты ?абылдауды, ойлануды же?iлдетедi. Ал капуста ашулануды басады. Сонымен ?атар к?п с?йы? сусын iшкен бала жа?а а?паратты же?iл ?абылдап, зейiн ?оюы жа?сарып, бас ауруымен сирек ауырады. Мектепке барар алдында та?ерте?гi ас?а а??уыз бен клетчаткалар?а бай ж?мырт?а, фасоль, т?рлi жармадан бот?алар, ?антпен араластырыл?ан iрiмшiк, бал ?осыл?ан шай берген ?те д?рыс.