Пиреней жарым аралы

+

Сабактын темасы: Пиреней жарым аралынын мамлекеттери 11-15-кылымдарда

Сабактын максаты:

а) Билим беруучулук: Окуучуларга Пиреней жарым аралыны олколорунун онугушу.Христиандардын мусулмандарга каршы курошу жонундо кенири маалымат беруу

б) Онуктуруучулук: Окуучулардын сабакка болгон кызыгуусун арттыруу

в) Тарбия беруучулук:Окуучуларды тырышчаактыкка,бирин бири сыйлоого уга билууго,толеранттуулукка тарбиялоо.

Сабактын тиби: Жаны теманы оздоштуруу

Сабактын формасы:топтордо иштоо,ангемелешуу

Сабактын жабдылышы: Орто кылымдар тарыхы окуу китеби,картп,карточка,плакат

Сабактын журушу:

1.Уюштуруу а) саламдашуу, б) алтын эреже в) Класска жагымдуу маанай тузуу г) классты эки топко болуу

2. Отулгон теманы кайталоо

3. Жаны теманы тушундуруу

4.Карточка менен иштоо

5. Тема боюнча жыйынтыктап бышыктоо

6. Конокторго администрацияга соз беруу.

ПЛАН:

1.Пиреней жарым аралы арабтардын устомдугундо

2.Реконкиста

3.Португал королдугунун тузулушу

4.Гранаданы багындыруу жана Испанияда борбордошкон мамлекеттин тузулушу

Негизги тушунуктор:

Реконкиста еретик,инквизиция.

Мугалим. Мугалим окуучуларга алдын ала даярдаган кутучанын ичиндеги эки тустогу барактарды тандап алуусун сунуш кылат.Окуучулар тандап алышат.Эки окуучу иреээти менен оздорунуну аты жондорун айтып таанышышат,жана эмне учун ушул тустогу баракчаны тандап алганын кыскача,бир суйлом менен айтып отушот.Эки топко болунушот

Суроо жооп менен уй тапшырмасын текшеруу

1. 11-15 к.к Германиянын айыл чарбасы кандай онуккон?

2. 2. Шаар кантип пайда болгон?

3. 3. Бизге белгилуу “мерседенс бенц”,”Ауди”,”ВМВ”автоунаалары кайсы олкого таандык

4. 4.Кол онорчулуктун айыл чарбасынан болунуп чыгышына эмне себеп болгон?

5. Германиянын борбору?

6. Рейхстаг-бул?

7. Германияны картадан корсот?

8. Карл 4 император болуп шайлангандан кийин Ыйык Рим империясынын негизги закону кандай ат менен чыккан?

9. Германиянын ири шаарлары оз алдынча башкарууга жетишкенден кийин борбордошкон мамлекет тузууго аракет кылышкан эмес.Эмне учун?

10. Ганм аралыза-бул?

Жаны тема:

Пиреней жарым аралыгындагы олколорго бугунку кундо Испания жана Португалия мамлекеттери карайт.ПОртугалия агрардык олко болгондугуна байланыштуу оливка майы жана балык ондуруудо дуйнодо алдынкы орунда турат. Вино чыгаруу боюнча дуйнодо 3-орунда турса,апельсин тушуму боюнча европа 1-орунда турат.Ошондой эле дуйного белгилуу футбол клубтар бар.

Сабактын мазмуну:

Пиреней жарым аралындагы олколордун онугушу христандардын мусулмандарга каршы курошу менен шартталаган.

1.711-718 ж.ж араб баскынчылары Пиреней жарым аралын дээрлик бут бойдон басып алат.Арабтар оздорунун устомдугун орнотуу учун бут бойдон аракет кылышкан.Арабтар басып алган ээликтер ислам динини кабыл алышкан жана араб тилин,мусулман каада салттарын колдонушкан.Мусулман испаниясында дыйканчылык жана мал чарбачылык онуккон.Андалусия жибек жана жундон токулган кездемелер менен данкталган.Ислам тарыхында Испаниянын байыркы аталышы Андалусия деп аталган

2.718-ж арабтарга каршылык корсотуу борбору-Астурия королдугу тузулуп.Реконкистага жол ачылган.Реконкиста-кайра тартып алуу дегенди билдирет. 11-к Реконкиста куч алган.Реконкистанын журушундо феодалдар жаны жерлерди алууга,дыйкандар эркиндикке шаардыктар ар турдуу укуктарды алууга умтулушкан.Дин кызматкерлери христиандарды исламга каршы курошууго оздорун таасирин кучотууго чакырышкан.Реконкистада 11-13к эн ири ийгиликтер жаралган.Кастилия королдугу 1085-ж Толедо шаарын ээледи.

3.13-к Португалиянын аймагында толук маврлардан бошотулган сон сословиялык монархия тузулуп,католик чиркоосунун ролу кучогон.Бул мезгилде Португалия эли жана маданияты калыптанып,акча-товар мамилелери онуккон.Король Мануэль 1 башкарган кезде (1495-1521 ж.ж)Португалия колониялык кучтуу империяга айланып,Африка,Бразилия жана Индияны караткан.

4.1479-ж.Кастилия Леон,Навара,Арагон королдуктары биригип,Бирдиктуу Испания мамлекетин тузушкон.1492-ж Пиренейтжарым аралындагы арабтардын акыркы таянычы болгон-Гранаданы каратып алышты.Ошентип 15 к аягында арабтар биротоло жок болгон.Испания 16 к биринчи жарымында абсалюттук монархия калыптана баштайт.Еретиктерди куугунтуктаган инквизиция киргизет.Испания борбордук жана туштук Американы каратып алып колониялык империяны тузот.Америкадан алынып келинген алтын кумушторду негизинде Испаниянын экономикасы жогорулайт.

Бирок 16 кылымдын орто ченинен баштап,ак соокторго таянган абсалюттук бийликтин калыптанышы,салыктын копалынышы Испаниянын экономикасын начарлаткан.

Бышыктоо: карточка аркылуу суроо жооп ирээтинде.

1.Реконкиста деген эмне?

2.Маврлар кимдер алар?

3. Реконкиста качан кантип аяктады?

4.Картадан Пиреней жарым аралын корсотуп бер?

5.Мануэль 1 башкарган кезде Португалия кайсы олколорду басып алган?

6.Канчанчы жылы Бирдиктуу Испания мамлекети тузулгон?

7.Инквизиция деген эмне?

8. Испаниянын экономикасынын начарлашына эмне себеп болгон?

Тапшырма

Отулгон теманы окуп келуу.Мындан сырткары Испания менен Португалиянын желегиндеги суроттордун маанисин билип келуу жана кызыктуу маалыматтарды интернет булактарынан издоо.

Баалоо

Окуучулар билимине жараша бааланат.Окуучулардын кимиси активдуу катышса аларга бирден калпакберилет жана кайсы топ женсе аларга да бирден калпак берилет.