Дьиэ кжргэн олимпиадата Мин ийэ тылым

Данилова Е.П. РС (Я) Сунтарский улус,

МБОУ “СНОШ им.В.Г.Павлова”

“Мин ийэ тылым” дьиэ кэргэн олимпиадата (2024 сыл)

1 түһүмэх (оҕолорго)

Оҕо араспаанньата, аата, кылааһа: ______________________________________

1. Өс хоһооннорун ситэр:

• Үөрэх баар бараммат - _______________________________________________

• Ким доҕордоох, ол __________________________________________________

• Кинигэ – киһи өйдөөх ______________________________________________

• Күн сири сырдатар, үөрэх____________________________________________

2. Остуоруйа алыптаах дойдутугар.

Ханнык норуот остуоруйатай? Ааттарын кытта холбоо.

Куобах туһунан остуоруйа Британия остуоруйата

Төбөтө уонна төрдө Дьүкээгир остуоруйата

Үрүҥ эһэ мунна тоҕо хараный? Саха остуоруйата

Төбөтө дуу, төрдө дуу? Ненец остуоруйата

Ыт бэйэтигэр доҕору хайдах көрдөөбүтэй Нуучча остуоруйата

3.Айымньылар ааттарын ситэр:

Биэс _________________________Бэйбэрикээн эмээхсин.

Тоҕус _______________ тоҕо.

Бэскэ ___________________ мээчик.

Маллар ________________________ .

Моҕотой то5о ________________________? .

“Мин ийэ тылым” дьиэ кэргэн олимпиадата (2024 сыл)

1 түһүмэх (төрөппүттэргэ)

Төрөппүт араспаанньата, аата, аҕатын аата:________________________________ ________________________________________________________________________

1. Өс хоһооннорун ситэр:

• Сатаабаты үөрэт, ___________________________________________________

• Үчүгэй майгыҥ – __________________________________________________

• Үчүгэй доҕор, _____________________________________________________

• Киһиргиибин диэн, _________________________________________________

• Тугу умнубатаҕыҥ - ол, _____________________________________________

1. Суруйааччылар толору ааттарын суруй:

Өксөкүлээх Өлөксөй - ___________________________________________________

Амма Аччыгыйа - ______________________________________________________

Ойуунускай - __________________________________________________________

Күндэ - _______________________________________________________________

1. Амма Аччыгыйа “Тоҕус төүл тоҕо айымньытыттан ыйытыыларга эппиэттээҥ сөптөөҕүн булан аннынан тардыҥ:

Бастакы "Тоҕо?" Эбэтиниин отоннуу барсыбыт уол аата? Саша, Ваня, Айаал

Иккис "Тоҕо?" Люба маамата тугу көрдүү кэлэ сырытта? Туус, отон, саахар

Төрдүс "Тоҕо?" Коля дьоно кимнээҕи кытта ыаллаһан олорбуттарай? Андреевтар, Ивановта,р Семеновтар

Бэһис "Тоҕо?" Миша, Өлөөнчүк, Лена, Сима учууталларын аата? Мария Ивановна, Марина Васильевна, Мария Васильевна

Алтыс "Тоҕо?" Хабырыыска эһэтэ Сэмэн оскуолаҕа киирэригэр кэтэр таҥаһын-сабын, үөрэххэ наадалаах арааһын уонна тугу ылан биэрдэ? Бэрэчиинэй быһаҕы, күөгүнү, илиигэ кэтэр чаһыны

Ахсыс "Тоҕо?" Нюта кыыс доҕотторун хаартыскаларын туохха сыһыартаан альбом  оҥордо? Сурунаалга, тэтэрээккэ, кинигэҕэ

“Мин ийэ тылым” дьиэ кэргэн олимпиадата (2024 сыл)

2 түһүмэх (оҕолорго)

Оҕо араспаанньата, аата: _________________________________________________

1. Бу тыллары атыннык хайдах этэбитий?

Тыа - _______________________ Эһэ - ____ _________________ Атас - ______________________ Куобах - ___________________

Моҕотой - ___________________ Лыах - ____________________ Ардах - _____________________ Аан - ______________________

Бостуук - ____________________ Аймах - ____________________

2. Ыйдар ааттарын сахалыы суруй:

Сентябрь - _______________________ Июнь - _________________________

Декабрь - ________________________ Март - _________________________

Май - ___________________________ Октябрь - _______________________

3.Быһаарыыларынан сирдэтэн, инниттэн уонна кэнниттэн аахтахха уларыйбат тыллары таай:

Дьыл кэмэ - ______________________ Халлаан эттигэ - ____________________

Адьырҕа кыыл - ___________________ Ыал дьоло - ________________________

Үүнээйи төрдө - ___________________ Өрүс аата - ________________________

Убай кэргэнэ - ____________________ Булт тэрилэ - ______________________

Ыал баһылыга - ___________________ Балык - ___________________________

4.Сомоҕо домохтору быһаар:

Атаҕа сири билбэт буолла - ________________________________________

Илии-атах буолла - _______________________________________________

Хараҕын уутунан суунна - _________________________________________

Холуоһаҕа олорто - _______________________________________________

Тоһун ылбыт - ___________________________________________________

“Мин ийэ тылым” дьиэ кэргэн олимпиадата (2024 сыл)

2 түһүмэх (төрөппүттэргэ)

Төрөппүт араспаанньата, аата, аҕатын аата:________________________________ ________________________________________________________________________

1.Бэриллибит тыл ситимнэригэр туохтууру маарынныыр суолталаах тылынан солбуй:

Маһы сууллар -________________ Ыалдьыты күндүлээ - ___________

Үчүгэйгэ дьулус - _____________ Тоһоҕону тарт - _____________

Мээчиги кээс - __________________

2. Үүнээйилэр ааттарын сахалыы суруй:

Ель - _______________________ Лиственница - ________________

Щавель - __________________ Осина - ____________________

Пшеница - ____________________ Иван-чай (кипрей) - ________________

3. Быһаарыыларынан сирдэтэн уруу-аймах ааттарын суруй:

Ийэҕинэн аймах эр киһи - _____________________________________________

Бииргэ төрөөбүт кыыс быраатын ааттыыр - ____________________________

Улахан кийииккэ кыра кийиит - ______________________________________

Биир ыалга эдьийдии балыстыы кыргыттары кэргэн ылбыт күтүөттэр - _____

Күтүөтүнэн дуу, кийиитинэн дуу сибээстээн уруу-аймах буолбут дьахтар – ______

4. Сомоҕо домохтору ситэрэн суруй:

А5ыйах тыл минньигэс, _______________________________________________

Сүгэ кыайбатын ______________________________________________________

Саҥарыаҥ иннинэ санаан көр, __________________________________________

Аччыгы аhат, ________________________________________________________

Үтүө киһи биир тыллаах, ______________________________________________

Ыстаабыккын эрэнимэ, _______________________________________________

ЭППИЭТТЭР “Мин ийэ тылым” дьиэ кэргэн олимпиадата (2024 сыл)

1 түһүмэх (оҕолорго)

Оҕо араспаанньата, аата, кылааһа: _________________________________________________

1. Өс хоһооннорун ситэр:

• Үөрэх баар бараммат баай.

• Ким доҕордоох, ол дьоллоох

• Кинигэ – киһи өйдөөх сүбэһитэ.

• Күн сири сырдатар, үөрэх киһини.

2. Остуоруйа алыптаах дойдутугар.

Ханнык норуот остуоруйатай? Ааттарын кытта холбоо

Куобах туһунан остуоруйа Британия остуоруйата

Төбөтө уонна төрдө Дьүкээгир остуоруйата

Үрүҥ эһэ мунна тоҕо хараный? Саха остуоруйата

Төбөтө дуу, төрдө дуу? Ненец остуоруйата

Ыт бэйэтигэр доҕору хайдах көрдөөбүтэй Нуучча остуоруйата

3.Айымньылар ааттарын ситэр:

Биэс _________________________Бэйбэрикээн эмээхсин.

Тоҕус _______________ тоҕо.

Бэскэ ___________________ мээчик.

Маллар ________________________ .

Моҕотой то5о ________________________? .

Эппиэт “Мин ийэ тылым” дьиэ кэргэн олимпиадата (2024 сыл)

1 түһүмэх (төрөппүттэргэ)

Төрөппүт араспаанньата, аата, аҕатын аата:________________________________ ________________________________________________________________________

1. Өс хоһооннорун ситэр:

• Сатаабаты үөрэт, ___________________________________________________

• Үчүгэй майгыҥ – көтөр кынатыҥ ____________________________________________________

• Үчүгэй доҕор эмискэ көстүбэт., _______________________________________________

• Киһиргиибин диэн кирсиҥ быстаарай., ____________________________________________________

• Тугу умнубатаҕыҥ - ол, _____________________________________________________

1. Суруйааччылар толору ааттарын суруй:

Өксөкүлээх Өлөксөй - ___________________________________________________

Амма Аччыгыйа - ______________________________________________________

Ойуунускай - __________________________________________________________

Күндэ - _______________________________________________________________

1. Амма Аччыгыйа “Тоҕус төүл тоҕо айымньытыттан ыйытыыларга эппиэттээҥ сөптөөҕүн булан аннынан тардыҥ:

Бастакы "Тоҕо?" Эбэтиниин отоннуу барсыбыт уол аата? Саша Ваня Айаал

Иккис "Тоҕо?" Люба маамата тугу көрдүү кэлэ сырытта? туус отон саахар

Төрдүс "Тоҕо?" Коля дьоно кимнээҕи кытта ыаллаһан олорбуттарай? Андреевтар Ивановтар Семеновтар

Бэһис "Тоҕо?" Миша, Өлөөнчүк, Лена, Сима учууталларын аата? Мария Ивановна Марина Васильевна Мария Васильевна

Алтыс "Тоҕо?" Хабырыыска эһэтэ Сэмэн оскуолаҕа киирэригэр кэтэр таҥаһын-сабын, үөрэххэ наадалаах арааһын уонна тугу ылан биэрдэ? Бэрэчиинэй быһаҕы күөгүнү илиигэ кэтэр чаһыны

Ахсыс "Тоҕо?" Нюта кыыс доҕотторун хаартыскаларын туохха сыһыартаан альбом  оҥордо? Сурунаалга тэтэрээккэ кинигэҕэ

Эппиэт “Мин ийэ тылым” дьиэ кэргэн олимпиадата (2024 сыл)

2 түһүмэх (оҕолорго)

Оҕо араспаанньата, аата: _________________________________________________

1. Бу тыллары атыннык хайдах этэбитий?

Тыа - _______________________ Эһэ - ____ _________________ Атас - ______________________ Куобах - ___________________

Моҕотой - ___________________ Лыах - ____________________ Ардах - _____________________ Аан - ______________________

Бостуук - ____________________ Аймах - ____________________

2. Ыйдар ааттарын сахалыы суруй:

Сентябрь - _______________________ Июнь - _________________________

Декабрь - ________________________ Март - _________________________

Май - ___________________________ Октябрь - _______________________

3.Быһаарыыларынан сирдэтэн, инниттэн уонна кэнниттэн аахтахха уларыйбат тыллары таай:

Дьыл кэмэ - ______________________ Халлаан эттигэ - ____________________

Адьырҕа кыыл - ___________________ Ыал дьоло - ________________________

Үүнээйи төрдө - ___________________ Өрүс аата - ________________________

Убай кэргэнэ - ____________________ Булт тэрилэ - ______________________

Ыал баһылыга - ___________________ Балык - ___________________________

4. Бэриллибит чыыһылалары суругунан суруй:

2020 сыл -_______________________________________________________

________________________________________________________________

1945 сыл -_______________________________________________________

________________________________________________________________

5.Сомоҕо домохтору быһаар:

Атаҕа сири билбэт буолла - ________________________________________

Илии-атах буолла - _______________________________________________

Хараҕын уутунан суунна - _________________________________________

Холуоһаҕа олорто - _______________________________________________

Тоһун ылбыт - ___________________________________________________

Эппиэт. “Мин ийэ тылым” дьиэ кэргэн олимпиадата (2024 сыл)

2 түһүмэх (төрөппүттэргэ)

Төрөппүт араспаанньата, аата, аҕатын аата:________________________________ ________________________________________________________________________

1.Бэриллибит тыл ситимнэригэр туохтууру маарынныыр суолталаах тылынан солбуй:

Маһы сууллар -охтор________________ Ыалдьыты күндүлээ - аһат___________

Үчүгэйгэ дьулус - талас_____________ Тоһоҕону тарт - ороо_____________

Мээчиги кээс - бырах__________________

2. Үүнээйилэр ааттарын сахалыы суруй:

Ель - _______________________ Лиственница - ________________

Щавель - кииһилэ_____________ Осина - __тэтиҥ

Пшеница - сэлиэһтнэй________ Иван-чай (кипрей) - ___кучу

3. Быһаарыыларынан сирдэтэн уруу-аймах ааттарын суруй:

Ийэҕинэн аймах эр киһи - таай_____________________________________________

Бииргэ төрөөбүт кыыс быраатын ааттыыр - сурдьу____________________________

Улахан кийииккэ кыра кийиит - бадьа______________________________________

Биир ыалга эдьийдии балыстыы кыргыттары кэргэн ылбыт күтүөттэр - биллэх_____

Күтүөтүнэн дуу, кийиитинэн дуу сибээстээн уруу-аймах буолбут дьахтар – ходоҕой

5. Сомоҕо домохтору ситэрэн суруй:

А5ыйах тыл минньигэс, элбэх тыл сымсах ______________________________.

Сүгэ кыайбатын сүбэ кыайар __________________________________________

Саҥарыаҥ иннинэ санаан көр, этиэҥ иннинэ эргитэн көр ___________________

Аччыгы аhат, тоҥмуту ириэр ______________________________

Үтүө киһи биир тыллаах, үтүө ат биир кымньыылаах _____________

Ыстаабыккын эрэнимэ, ыйыстыбыккын эрэн ________________________________