А Сырановдун омур баяны

Акматали Сыранов

I-болук

Мамат ажы Сыранов 1948-жылы 1-июнда Ноокат районунун Бел-Орук колхозунда, калхозчунун уй-булосундо туулган.

Атасы Молдо Закир уулу Сыран 1909-жылы туулган. Атасы Сыран Палван Фергана ороонундо тоосу корулгон, оозго алынган чон Палвандардан болгон. Улакчылык таланты боюнча эн алдында болгон. Андан тышкары колхоздоштуруу мезгилинде райондук аксакалдарды, жетекчилери биригип, Орусиядан кайсы жигитибиз ишке жарайт, техникаларды тартып келе алат,-деп татыктуу уулдар барбы,-дегенде Сыран аксакал куч-кубатка толуп турган учуру экен. Орусияга барып Горький шаарын алты даана АМО,-деген маркадагы биринчи чыккан автоунааларды, орус шаферлору уй-булосу менен Ноокат районуна кочуруп алып келген.

Ошо кездеги жаны уюшула баштаган Ноокат райондук МТСти тикелоого чон салымын кошкон.

1. Эн улуу агасы Сыранов Абдыкалык 1936-жылы торолгон. Кийин Бел-Орук колхозунда шаферлук кесипти аркалап пенсияга чейин узурлуу эмгектенген.

2. Эжеси Сыранова Адалат 1939-жылы торолгон. Колхозчу болуп иштеген.

3. Агасы Сыранов Абдыкаар 1941-жылы торолгон. Кызыл-Кыя ШИИБдо милиционер болуп узурлуу эмгектенген ардактуу эс алууга чыккан.

4. Агасы Сыранов Абдижапар 1945-жылы торолгон Фрунзедеги машина куру факультетин политехникалык институтунан бутуруп, Ноокат райондук Айыл-чарбаны башкаруу башкармалыгында, андан кийин Караванда «У.Салиева» атындагы №8 СПТУда мугалим, андан кийин Ноокат районунун атайын уюштурулан адистештирилген чарбада бухгалтердик кесипти аркалаган узурлуу эмгектенип эс алууга чыккан.

5. Карындашы Сыранова Канталат колхозчу болгон.

6. Иниси Сыранов Акбото омурунун аягына чейин сода тармагында иштеди.

Ошентип жети бир туугандар ичинде бешинчиси болгон Сыранов Мамат ажы 1948-жылы 1-июнда колхозчунун уй-0булочундо жарык дуйного келген. 1954-жылы Озгон районундагы мектеп интернатынын 1-классынын окуучу болуп, мектеп босогун аттаган. Ал эми 5-класстан баштап Кызыл-Кыя шаарындагы мектеп интернатында окуп, мектептеги эн жакшы деген ббаалар менен аяктаган.

1967-жылдан баштап Советтик Армиянын катарына чакырылып, Россиянын Кострамской областынын Серпуховский районундагы Игодова айылындагы аскер болугундо кызмат отогон. Аскер кызматын отоодо, кужурмон-саясий даярдыгын башкалардан артыкчылык менен аткаргандыгы учун, Аскер жетекчилиги Старшина наамын ыйгарган.

1970-жылы Советтик Армиянын катарындагы милдетин ийгиликтуу, бутуру келип озу оку кеткен Кызыл-Кыя шаарындагы мектеп интернатына директордун чарба иштери боюнча орун басары болуп иштеп калат.

1972-74-ж.ж. Кызыл-Кыя шаарындагы Загодзерно базасында кампа башчысы, кийин директордун орун басары болуп иштеген.

Акматали Сыранов

II-болук

1974-79-жж. Фрунзе шаарындагы «СССРдин 50-жылдыгы» атындагы Мамлекеттик университетинин Эсеп-экономикалык факультетин сырттант окуу болумун аяктаган.

1974-жылы Спецхоз-Караван мамлекеттик адистештирилген чарбага-эсепчи табелчи болуп ишке орношуп кийинки жылдары 1975-жылы чарбада бригадир, 1976-жылы Упровляющий, директордун орун басары, сельсовет директор, Он-Эки-Бел айыл комитетинин торагасы болуп, 1995-жылга чейин узурлуу эмгектенген. Мамат ажы Сыранов жетекчилик кызматтарда эмгектенип жургон кездерде, озун гана ойлобостон бей-бечара, кедей-кембагалдарды оз колуна алып колдо корсотууну озунун негизги милдетинин бири деп эсептеген болчу. Ал Улуу Ата Мекендик согуштун катышуучулары: Баймуратов Мурат, Мамажанов Нуртажы аксакалдарга селден жабыркагандыктары учун уй ажыратып берууго чон салымын кошкон.

Эл журтуна алкышка татыктуу болгондугунан Алла тала чакырып, 2010-жылы, омурлук жолдошу Эргеш кызы Айзада экоосу, мусулманчылыктын 5 парзынын бири болгон Ажы сапарына аттанышып асен-аман ажысы кабыл болуп, барып келишти.

Мамат ажынын чон атасы Молдо Закирдин 19-кылымдын аягында курулган кабырыны ар жылыга 9-май сайын Таш-Булакка зыярат кылганы барган. Ошондой эле айылдагы урматтуу аксакалдар:Ормонов Имарбай, Кайназаров Самат эмгектин майыптары: Алтыбаев Мусак, муратов Момун, Боронбаев Ширкбуу, Орунбаева Максуда моралдык материалдык жактан колдоп келген.

Элибизде соз бар. Момолуу дарак момолору менен корктуу-дегендей Мамат ажы авабыздын да колу курук эмес. Адамзаттын момосу уул-кызы, дегендей Ажы авабыз 3 уул 2 кыздын атасы. Омурлук жолшоу Эргеш кызы Айзада экоосу уул кыздарын ото кылдаттык менен татыктуу тарбия берип, уул-кыздары орун-очоктуу, очор-бачар болуп, турмушта бардыгы оз ордун тапкан.

1. Чон уулу Сынаров Данияр КР ИИМде полковник наамын алып татыктуу эмгектенип журот.

2. Экинчи уулу Сыранов Элдияр Кызыл-Кыя шаардык ИИМ МАИнин началниги болуп иштеп журот.

3. Чон кызы Сыранова Гульнара уй бекеси.

4. Учунчу уулу Сыранов Семетей жеке ишкер.

5. Кенже кызы Сыранова Динара уй бекеси.

Беш баланын татыктуу атасы Мамат ажы эллине кызмат кылууга жеген ашын жерге коюп жугуруп журуп оз ден-соолугуна конул бура албай калганын кесепетинен ооруга кабылган Мамат ажы ава 2014-жылы 1-июль куну Алланын буйругу менен о дуйного сапар тартты.

Мамат ажы Сыран уулунун жаркын элеси аркасында калган уул-кыздары небере-чеберелери улантат деп ишенип калабыз. О дуйного баргандаканча уул-кызын бар, канча дарак эккенсин, деген сурак савал болот экен. Мамат ажы какыраган Какыр айылын Бак-бостонго айландырды. Айылдаштары Мамат ажынын жетекчилиги жана акыл насааттарын угуп жыпырт киришип какыраган талааларды момолуу дарактарга айландырышты.

Андан тышкары колу курук эмес жолун жолдоочу 5 перзенти 15небереси 1чебереси артында иштерин улантып келатышат.